Skala podatkowa, liniowy czy ryczałt — co wybrać?
Wybór formy opodatkowania to jedna z najważniejszych decyzji finansowych dla przedsiębiorcy prowadzącego jednoosobową działalność gospodarczą. Każda forma ma swoje zalety i wady, a optymalna opcja zależy od wysokości przychodów, kosztów i indywidualnej sytuacji podatkowej.
Nasza porównywarka B2B pozwala w kilka sekund porównać wszystkie trzy formy opodatkowania i zobaczyć, ile pieniędzy zostanie „na rękę" w każdym wariancie. Wystarczy wpisać przychód i koszty — kalkulator zrobi resztę.
Skala podatkowa (12% / 32%)
Skala podatkowa to domyślna forma opodatkowania w Polsce. Charakteryzuje się dwoma progami podatkowymi:
- I próg: 12% — dochód do 120 000 zł rocznie
- II próg: 32% — dochód powyżej 120 000 zł rocznie
Zalety: kwota wolna od podatku (30 000 zł), możliwość wspólnego rozliczenia z małżonkiem, ulgi podatkowe (na dzieci, rehabilitacyjna itp.).
Wady: wysoka stawka 32% po przekroczeniu progu, składka zdrowotna 9% od dochodu (bez możliwości odliczenia).
Podatek liniowy (19%)
Podatek liniowy to stała stawka 19% niezależnie od wysokości dochodu. Jest popularny wśród przedsiębiorców z wysokimi dochodami.
Zalety: stała, przewidywalna stawka podatku, brak II progu podatkowego, składka zdrowotna 4,9% od dochodu (niższa niż na skali).
Wady: brak kwoty wolnej od podatku, brak możliwości wspólnego rozliczenia z małżonkiem, brak ulgi na dzieci. Opłacalny dopiero przy dochodach powyżej ok. 120 000 zł rocznie.
Ryczałt ewidencjonowany
Ryczałt to podatek od przychodu (nie od dochodu). Oznacza to, że nie można odliczać kosztów uzyskania przychodu. Stawki zależą od rodzaju działalności:
- 12% — usługi IT, programowanie, doradztwo
- 8,5% — większość usług (np. marketing, szkolenia)
- 5,5% — działalność produkcyjna, budowlana
- 3% — handel, gastronomia
Zalety: niskie stawki podatkowe, zryczałtowana składka zdrowotna (niezależna od dochodu), najprostsze rozliczenie.
Wady: brak możliwości odliczania kosztów, brak kwoty wolnej, brak wspólnego rozliczenia. Nieopłacalny przy wysokich kosztach prowadzenia działalności.
Kiedy zmienić formę opodatkowania?
Formę opodatkowania można zmienić do 20 dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym uzyskano pierwszy przychód w danym roku podatkowym (lub do 20 lutego, jeśli działalność jest kontynuowana). Warto co roku sprawdzać, czy aktualna forma jest nadal optymalna — nasza porównywarka pomoże podjąć tę decyzję.